Sức mạnh của xe đạp thồ trong Chiến tranh Đông Dương

Author: | Posted in Tin Tức No comments

Sau khi Pháp thất bại ở chiến trường Việt Nam, phương Tây đã phân tích các nguyên nhân và tỏ ra thán phục chiếc xe đạp mà người Việt sử dụng.

Trong cuộc kháng chiến trường kỳ của Việt Nam nhằm giành lại độc lập , có nhiều nhân tố góp phần vào chiến thắng cuối cùng của những người cộng sản Việt Nam. Nguyên nhân cốt lõi của chiến thắng này là ý chí sắt đá và sự kiên cường của nhân dân Việt Nam, những người đã dựa vào cả những phương tiện tương đối thô sơ để đối đầu với kẻ địch sử dụng các phương tiện chiến tranh tối tân. Trong các phương tiện “công nghệ thấp” thường bị đối phương chế giễu này, có một thứ đóng vai trò then chốt đối với kết quả cuộc chiến chống Pháp, và ở một mức độ thấp hơn trong cuộc kháng chiến chống Mỹ – đó là chiếc xe đạp.

xe dap tho

Vận tải bằng xe đạp đóng vai trò hết sức quan trọng trong chiến thắng quyết định của Việt Minh trước người Pháp ở Điện Biên Phủ

Có lẽ không có gì minh họa tốt hơn cho thực tế này bằng một bài viết trên một tờ báo London vào ngày 3/10/1967,  kể về phiên điều trần trước Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Mỹ. Thượng nghị sĩ Mỹ William Fulbright của bang Arkansas đã phản ứng trước lời xác nhận của một phóng viên tờ New York Times, về việc lực lượng cách mạng Việt Nam sử dụng rộng rãi xe đạp trên chiến trường.

Phóng viên Harrison Salisbury mới ở Hà Nội một thời gian trước đó, đã cung cấp cho Ủy ban Đối ngoại Thượng viện chi tiết về cách thức mà những chiếc xe đạp giúp “Việt Cộng và quân đội Bắc Việt” liên tục tiếp tế cho lực lượng chiến đấu của họ, ngay cả trong các điều kiện khắc nghiệt nhất. Phóng viên Salisbury xác nhận một cách chắc nịch: “Tôi thực sự tin rằng, nếu không có xe đạp họ sẽ phải rút khỏi cuộc chiến tranh này”.

“Sao không dùng máy bay để săn xe đạp?”

Kinh ngạc trước thông tin này, thượng nghị sĩ Fulbright đã bật dậy từ ghế ngồi của mình. Và vặn lại Salisbury: “Tại sao chúng ta không tập trung ném bom xe đạp của bọn họ thay vì đi ném bom các cây cầu? Liệu Lầu Năm Góc có biết điều này?”

Hầu hết, các thành viên Ủy ban Đối ngoại và những người dự phiên điều trần đều nghĩ vị thượng nghị sĩ này hẳn là đang pha trò. Những tiếng cười rộ lên trước ý tưởng, sử dụng số lượng lớn máy bay hiện đại của Mỹ để săn lùng những chiếc xe đạp bên trong các cánh rừng rậm nhiệt đới của Việt Nam.

xe dap tho phuc vu thoi chien dien bien phu

Nhiều xe đạp thô phục vụ thời chiến Điện Biên Phủ

Thế nhưng, các quân nhân Mỹ có mặt trong phiên điều trần đó thì không thể cười rinh rích được. Gương mặt lặng yên không chút biểu cảm của họ đã nói lên nhiều điều. “Sếp” của họ ở cả Lầu Năm Góc lẫn Việt Nam đều biết rằng việc đối phương sử dụng xe đạp trong cuộc chiến tranh ở quốc gia Đông Nam Á này, đã đạt đến mức độ lớn giúp họ duy trì các nỗ lực chiến tranh chống lại Mỹ. Đối với họ, chẳng có gì đáng cười cả. Chiếc xe đạp bé nhỏ đã sống sót trước đủ loại vũ khí hiện đại nhất, trong kho vũ khí của quân đội Mỹ.

Sau khi Nhật Bản bại trận vào cuối Thế chiến 2, Pháp đã một lần nữa giành quyền kiểm soát đối với các thuộc địa cũ của họ ở Đông Dương. Nhưng Mặt trận Việt Minh (do những người cộng sản lãnh đạo) đứng đầu là Hồ Chí Minh, đã tỏ rõ quyết tâm đánh đuổi đế quốc Pháp ra khỏi quê hương mình.

Đại tướng Võ Nguyên Giáp, là kiến trúc sư hoạch định chiến lược quân sự của Việt Minh. Vị tướng này đã thực hiện các cuộc quấy rối quy mô nhỏ nhưng liên tục đối với quân Pháp, nhằm tiêu hao quân địch cả về tinh thần và lực lượng. Để đạt được điều này, ông Giáp phải có năng lực di chuyển binh sĩ và phương tiện chiến tranh một cách nhanh chóng và bí mật quanh chiến trường.

Gia cố “ngựa sắt”

Xe đạp có năng lực vận tải đặc biệt hiệu quả trên các con đường nhỏ hẹp của Việt Nam vào mùa khô. Xe đạp lại rất dễ chỉnh sửa, để đáp ứng các nhu cầu đặt ra.

xe dap thoi chien

Xe đap – phương tiện di chuyển thời chiến

Dinh Van Ty, 1 chỉ huy “lữ đoàn xe đạp” giải thích: “Trước tiên chúng tôi phải biến những chiếc xe đạp của mình thành xe thồ, với thanh gióng ngang có năng lực chở 200kg hoặc hơn… Chúng tôi phải gia cố mọi bộ phận xe đạp… Chúng tôi ngụy trang mọi thứ bằng lá cây và thực hành di chuyển về đêm”.

Ông Ty mô tả lại cách tháo yên xe, lắp thêm giá bằng sắt, gỗ hoặc tre ở bánh sau. Điều này giúp xe chở thêm nhiều hàng. Khung xe cũng hay được gia cố thêm, bằng cách gắn thêm các miếng sắt, gỗ hay tre. Ngay cả khi mỗi xe đạp thồ có 2 người phụ trách đưa ra mặt trận, thì lượng lớn hàng hóa tới được các chiến sĩ vẫn lớn hơn đáng kể lượng hàng mà bản thân 2 dân công này tiêu dùng.

Một khi chất đầy hàng lên xe, thì người thồ không thể sát xe để điều khiển ghi-đông. Do vậy, người ta gắn thêm một que gỗ hay sào tre đủ dài vào ghi-đông, để người thồ có thể điều khiển được chiếc xe đạp. Ngoài ra người ta còn cắm thêm một chiếc gậy vào trục đứng của yên xe, để đẩy xe tiến về phía trước hoặc hãm xe lại khi xuống dốc.

Nguồn: vov.vn

Add Your Comment